สนข. ผุดไอเดียเทคโนโลยี “Navilens” อำนวยความสะดวกคนตาบอดในการเดินทาง นำร่องสถานีรถไฟฟ้า ท่าอากาศยาน จุดเชื่อมต่อการเดินทาง 15 แห่ง
นายจิรโรจน์ ศุกลรัตน์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร เป็นประธานเปิดการสัมมนาเพื่อแนะนำโครงการการศึกษาวิเคราะห์ปัจจัยและผลกระทบสำหรับการพัฒนา บริหารจัดการและประเมินผล เพื่อจัดให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกในระบบบริการขนส่งสำหรับทุกคน เมื่อวันศุกร์ที่ 2 ตุลาคม 2569 ณ ห้องพญาไท 4 โรงแรมอีสติน แกรนด์ พญาไท กรุงเทพมหานคร โดยมีผู้แทนจากหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ภาควิชาการ และภาคประชาชนที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมงานเป็นจำนวนมาก
นายจิรโรจน์ กล่าวว่า การดำเนินโครงการการศึกษาวิเคราะห์ปัจจัยและผลกระทบสำหรับการพัฒนา บริหารจัดการ และประเมินผล เพื่อจัดให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกในระบบบริการขนส่งสำหรับทุกคน มีเป้าหมายสำคัญในการยกระดับการดำเนินงานของทุกหน่วยงานในสังกัดกระทรวงคมนาคม ให้มีความสอดคล้องกันอย่างเป็นเอกภาพและเป็นไปตามกฎหมายที่บังคับใช้ในปัจจุบัน
โดยสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.) ได้จัดทำระบบฐานข้อมูลติดตามประเมินผลการจัดทำสิ่งอำนวยความสะดวกในอาคารสถานีขนส่งทั้งทางบก ทางราง ทางน้ำ และทางอากาศ ยานพาหนะ รวมทั้งสถิติข้อมูลต่าง ๆ ที่จำเป็นในการกำกับ ติดตามด้านการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะที่เท่าเทียมตามหลักการออกแบบเพื่อคนทุกคนภายใต้กฎหมาย และมาตรฐานต่าง ๆ ที่บังคับใช้ในประเทศไทย กระทรวงคมนาคมได้มอบหมายให้ สนข. เป็นหน่วยงานหลักในการบูรณาการร่วมกับทุกหน่วยงานในสังกัดกระทรวงคมนาคม รวมถึงผู้ให้บริการขนส่งในการขับเคลื่อนโครงการนี้
ซึ่งแต่เดิมการจัดเก็บข้อมูลและติดตาม ประเมินผลสิ่งอำนวยความสะดวกในระบบขนส่งสาธารณะไม่ได้มีการจัดเก็บข้อมูลอย่างเป็นระบบ จึงได้มีการต่อยอดขยายผลการขับเคลื่อนการพัฒนาให้เกิดประสิทธิภาพและเป็นระบบมากยิ่งขึ้น พร้อมทั้งยกระดับการดำเนินงานของหน่วยงานในสังกัดกระทรวงคมนาคมในทุกมิติ ไม่ว่าจะเป็นการปรับปรุงสภาพกายภาพอาคารสถานี จุดเชื่อมต่อการเดินทาง ยานพาหนะทุกประเภท ตลอดจนการพัฒนาทักษะของบุคลากรที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เกิดมาตรฐาน Universal Design (UD) ที่เป็นเอกภาพและถูกต้องตามกฎหมาย สามารถขับเคลื่อนการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมขนส่งของประเทศให้รองรับคนทุกคนอย่างเท่าเทียมโดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง
นายจิรโรจน์ กล่าวเพิ่มเติมว่า ผลลัพธ์ของโครงการการศึกษาวิเคราะห์ปัจจัยและผลกระทบ สำหรับการพัฒนา บริหารจัดการ และประเมินผล เพื่อจัดให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกในระบบบริการขนส่ง สำหรับทุกคนมีทั้งหมด 5 ประการ ได้แก่ (1) ระบบฐานข้อมูลด้านติดตาม ตรวจประเมินผล การจัดสิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับคนทุกคน เพื่อเป็นฐานข้อมูลกลางของกระทรวงคมนาคมด้านการกำกับมาตรฐาน UD (2) แบบตรวจประเมินหรือ Checklist สถานีขนส่งและยานพาหนะตามที่กำหนดในกฎหมาย และแอปพลิเคชันที่ใช้งานได้สะดวก เพื่อใช้เป็นเครื่องมือในการตรวจประเมินผลการดำเนินงานจัดสิ่งอำนวยความสะดวกในความรับผิดชอบของ หน่วยงานภายใต้กระทรวงคมนาคมที่สามารถเชื่อมต่อเข้ากับระบบฐานข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ
(3) การสำรวจตรวจประเมินสถานีบริการขนส่ง รวม 630 แห่งทั่วประเทศ ทั้งทางบก ทางราง ทางน้ำ และทางอากาศ เพื่อประมวลเป็นรายงานข้อเสนอแนะหรือแบบเบื้องต้นในการปรับปรุงสถานีเพื่อให้หน่วยงานรับผิดชอบดำเนินการต่อไป (4) การพัฒนาหลักสูตร และจัดให้มีการอบรมสร้างองค์ความรู้แก่บุคลากรที่เกี่ยวข้องทั้งผู้ออกแบบตรวจประเมินสภาพกายภาพสถานี และผู้ให้บริการแก่คนพิการและผู้สูงอายุ รวมทั้งการจัดทำ e-Learning และ (5) การนำเทคโนโลยี “Navilens” ซึ่งจะสามารถอำนวยความสะดวกในการเดินทางแก่คนพิการทางการเห็นมาทดลองใช้ในพื้นที่นำร่อง เช่น สถานีรถไฟฟ้า ท่าอากาศยาน หรือจุดเชื่อมต่อการเดินทาง จำนวน 15 แห่ง เพื่อถอดบทเรียนก่อนขยายผลการดำเนินงานในอนาคต
นายจิรโรจน์ กล่าวตอนท้ายว่า สนข. ให้ความสำคัญกับการพัฒนาและจัดทำระบบบริหารจัดการข้อมูลสำหรับการติดตาม ตรวจสอบ และประเมินผลการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับคนทุกคน รวมถึงการนำเทคโนโลยีมาประยุกต์ใช้ในการบริหารจัดการสถานีขนส่งผู้โดยสาร เพื่อพัฒนาและปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมและรองรับการใช้งานของคนทุกคน ตลอดจนมีคุณภาพและมาตรฐาน
ตามกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้อง ทั้งนี้การดำเนินงานดังกล่าวจะเป็นส่วนสำคัญในการพัฒนาและยกระดับระบบคมนาคมขนส่งของประเทศไทยให้มีประสิทธิภาพ เสมอภาค และเท่าเทียมอย่างยั่งยืน ครอบคลุมการเดินทางด้วยระบบขนส่งสาธารณะทุกรูปแบบ เพื่อให้ทุกคนสามารถเข้าถึงบริการด้านการคมนาคมขนส่งได้อย่างสะดวก ปลอดภัย และทั่วถึง